Gelişmekte olan piyasalar, 15-16 Aralık’ta faiz artırması beklenen Fed’e kilitlendi. Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek’in ‘FED’in faiz artışı ile gelişmekte olan ülkelerden 300 milyar dolar çıkacak.’ sözü tartışmayı alevlendirdi. Uzmanlara göre Fed kararı ile gelişmekte olan ülkelerden çıkacak para 500 milyar doları bulacak.
Amerika Merkez Bankası Fed’den gelecek hafta yapacağı toplantıda faiz artırması bekleniyor. Haliyle gelişmekte olan ülke piyasalarının gözü Amerika’da. FED’in faiz artırmasıyla bu ülkelerde dinlenen sıcak paranın geriye dönmesinden endişe ediliyor. Bu ülkelerde kaliteli yatırım mümkün olmayacağından büyümeye olumsuz etki sorunların ilk sırasında yer alıyor. İki gün önce Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek’ten “Gelişmekte olan ülkelerden rezerv hariç net olarak 300 milyar doların üzerinde para çıkacak.” uyarısı geldi. Türkiye piyasalarını muhtemel olumsuzluğa hazırlamayı amaçlayan bu açıklama, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (MB) takip edeceği politikanın FED kararına karşı ne denli önemli olduğunu gösteriyor. 300 milyar doların ne kadarının Türkiye’den çıkacağını kestirmek zor. Ancak ekonomistler, rezervlerini dolar olarak tutan ve FED tahvillerinde değerlendiren ülkelerin zararının daha büyük olacağını düşünüyor. Çin, Brezilya, Güney Afrika ve Türkiye bu sınıfta yer alan ülkeler arasında. Türkiye’nin ihracatının yıl sonunda 143 milyar doları ancak yakalayacağı düşünülürse cari açığı kapatmak için tedarik edeceği paranın daha maliyetli olacağı kesin.
GELİŞMEKTE OLAN PİYASALAR FED KARARINA HAZIR DEĞİL
Diğer taraftan Avrupa Merkez Bankası’nın (AMB) eksi faizleri düşürme eğiliminde olması FED kararı ile bir denge oluşturabileceği konuşuluyor. Bu noktada itirazda bulunanlar, Avrupa sermayesinin yine Avrupa’da kalmasını yüksek ihtimal olarak görüyor. O yüzden bugüne daha önceden doğru tedbirler alarak hazırlanan gelişmekte olan ülke merkez bankaları ile yanlış karar verenler arasında ayrışma yaşanacağı belirtiliyor. Mehmet Şimşek’in açıklamalarını gerçekçi bulan uzmanlar, MB’den faiz artışı yoluna giderek yabancı yatırımcıyı içeride tutmasını bekliyor. FED’in faiz artışının kısa vadeli bir durum oluşturacağını söyleyenler ise durumun uzun vadede değerlendirilmesi gerektiği, mülkiyet hakları rejiminin önemine vurgu yaparak hukuk sisteminin dünya standartlarına kavuşması gerektiğini savunuyor.
